Các phương thuốc trị nám bôi ngoài – Phần III

Hầu như chỉ có các thẩm mỹ viện, phòng khám da liễu, hoặc các hình thức tự điều trị mới sử dụng các thành phần hóa học trong thuốc trị nám bôi ngoài. Vì thực ra các thành phần này mới chỉ tác động được ở bên ngoài chứ chưa giải quyết tận gốc vấn đề.
Việc lựa chọn các phương thuốc này cần căn cứ vào tình hình sức khỏe thực tế và cần có sự tư vấn của các chuyên gia y tế để có hiệu quả tốt nhất. Trong đó có một số trường hợp liên quan tới như sau:

1.    Chữa nám da trong thời kỳ mang thai

Trong thời gian mang thai, tốt nhất người phụ nữ không nên dùng bất cứ liệu pháp nào để chữa trị nám da, trừ trường hợp là thể dục, đắp hoa quả…, vì sự thay đổi hormone  liên tục càng làm phát triển bệnh.

Vì vậy, điều trị nám thường tiến hành sau khi sinh đẻ. Hơn thế nữa, điều trị trong giai đoạn này có thể không cần thiết vì nám, tàn nhang ở phụ nữ mang thai chỉ xuất hiện tạm thời và sau khi sinh, hormone điều tiết về mức bình thường, hiện tượng này có thể sẽ được cải thiện đáng kể.

2.    Phối hợp điều trị các hoạt chất

Quá trình hình thành sắc tố diễn ra rất  phức tạp với nhiều giai đoạn trong đó những phân tử tiền chất hoạt động nhờ vào enzyme tyrosinase để sản sinh ra chất cao phân tử sinh học có tên là melanin ở cơ quan đặc biệt của tế bào gọi là hạt melanin.

Các hạt melanin sau khi đã chuyển sang màu đen được vận chuyển từ tế bào sinh melanin sang các tế bào sừng, cuối cùng tạo ra màu sắc da biểu hiện bên ngoài. Có rất nhiều chất tác động vào các giai đoạn khác nhau của quá trình này, vì vậy, nếu kết hợp các hoạt chất này một cách hợp lý sẽ cho hiệu quả điều trị cao hơn.

Thêm vào đó, các chất có thể kết hợp và hỗ trợ nhau về tác dụng, chẳng hạn, một thuốc có thể làm mất tác dụng không mong muốn của thuốc khác được bào chế với cùng loại tá dược. Ví dụ, các steroid có thể làm giảm bớt hiện tượng kích ứng gây ra bởi HQ hoặc retinoid. Mặt khác, retinoid lại ngăn ngừa hiện tượng teo cơ gây ra bởi steroid. Trên thị trường có rất nhiều sản phẩm chứa thành phần kết hợp các chất làm giảm melanin với các chất chống nắng.

Có rất nhiều nghiên cứu về các cách phối hợp các chất bôi ngoài da ở trên và được các công ty dược phẩm sản xuất và đưa ra thị trường trong đó HQ là thành phần chính có trong hầu hết các sản phẩm. Nó thường được bào chế dưới dạng kết hợp với acid glycolic, acid azelaic, acid kojic, acid retinoic hoặc corticosteroid. Tuy nhiên, nhiều chất giúp ngăn cản hình thành melanin khác lại được phối hợp với nhau một cách tùy tiện mà hầu hết trong số đó vẫn chưa được thử nghiệm lâm sàng về hiệu quả cũng như độ an toàn.

Trong các phối hợp thuốc đặc trị nám, tàn nhang thì sự phối hợp của bộ ba chất HQ, acid tretinoic và corticosteroid  được nghiên cứu và ứng dụng rộng rãi nhất, lần đầu được công bố bởi Kligman và Willis.

Ban đầu, 3 hoạt chất này được phối hợp với nhau ở nồng độ: HQ 5%, tretinoin 0,1% và dexamethason 0,1 % và cho hiệu quả khá tốt trong điều trị nám, tàn nhang và tăng sắc tố da sau viêm.
Tuy nhiên,với nồng độ tretinoin trong công thức gây ra hiện tượng kích ứng trên da và sau đó người ta thay thế bằng công thức: HQ 4%, tretinoin 0,05% và fluocinolon acetonid 0,01% cho hiệu quả cao và sử dụng được trong thời gian dài. Tuy nhiên, cho tới nay, sự phối hợp bộ 3 này vẫn là một liệu pháp phổ biến bất chấp các trường hợp gây kích ứng cho bệnh nhân.